توسط 
اعدادی مانند 8.8، 10.9 و 12.9 که روی گل پیچ حک میشوند، فقط یک علامت ساده نیستند. این اعداد نشاندهنده کلاس مقاومتی پیچ هستند و مستقیماً با میزان تحمل کشش و استحکام اتصال در ارتباطاند. در این مقاله بهصورت دقیق و مهندسی بررسی میکنیم این اعداد چه مفهومی دارند و در چه شرایطی باید از هرکدام استفاده شود.
کلاس مقاومتی پیچ یعنی چه؟
کلاس مقاومتی (Property Class) بیانکننده حداقل استحکام کششی و تنش تسلیم پیچ است. این طبقهبندی طبق استاندارد ISO تعریف شده و بیشتر برای پیچهای فولادی کربنی و آلیاژی استفاده میشود.
عدد اول در گرید (مثلاً 8 در 8.8) وقتی در 100 ضرب شود، مقاومت کششی نهایی را بر حسب مگاپاسکال نشان میدهد. عدد دوم نسبت تنش تسلیم به مقاومت کششی را مشخص میکند.
گرید 8.8 چه مشخصاتی دارد؟
پیچ 8.8 یکی از رایجترین پیچهای صنعتی است. مقاومت کششی آن حدود 800 مگاپاسکال و تنش تسلیم آن حدود 640 مگاپاسکال است.
- مناسب سازههای فلزی سبک تا متوسط
- کاربرد در ماشینآلات عمومی
- استفاده گسترده در پروژههای ساختمانی
در بسیاری از پروژهها، اگر بارگذاری شدید یا دینامیکی وجود نداشته باشد، گرید 8.8 انتخاب اقتصادی و قابل اطمینانی است.
گرید 10.9 چه زمانی استفاده میشود؟
پیچ 10.9 مقاومت کششی حدود 1000 مگاپاسکال دارد و برای شرایطی استفاده میشود که تنش و بارگذاری بالاتر است.
- ماشینآلات سنگین
- اتصالات تحت لرزش
- قطعاتی که پیشتنیدگی بالا نیاز دارند
در صنعت، وقتی مهندس به دنبال اطمینان بیشتر در اتصال است اما هنوز به پیچهای فوقسنگین نیاز ندارد، معمولاً 10.9 انتخاب میشود.
گرید 12.9 چه تفاوتی دارد؟
پیچ 12.9 جزو پیچهای بسیار مقاوم محسوب میشود و مقاومت کششی آن به حدود 1200 مگاپاسکال میرسد. این پیچها معمولاً از فولاد آلیاژی عملیات حرارتیشده ساخته میشوند.
- کاربرد در تجهیزات صنعتی دقیق
- ماشینآلات تحت بار بالا
- اتصالات حساس مهندسی
استفاده از 12.9 باید با محاسبه دقیق انجام شود، چون سختی بالا میتواند در برخی شرایط باعث تردی و شکست ناگهانی شود.
اشتباه رایج در انتخاب گرید پیچ
بعضی تصور میکنند هرچه گرید بالاتر باشد، انتخاب بهتر است. در حالیکه انتخاب بیش از حد مقاوم میتواند هزینه پروژه را افزایش دهد و حتی در برخی کاربردها مناسب نباشد.
انتخاب صحیح باید بر اساس:
- نوع بارگذاری (استاتیکی یا دینامیکی)
- میزان پیشتنیدگی مورد نیاز
- شرایط محیطی
- استاندارد پروژه
ارتباط کلاس مقاومتی با استاندارد
کلاسهای 8.8، 10.9 و 12.9 بر اساس استاندارد ISO تعریف میشوند. برای آشنایی بیشتر با استانداردهای DIN و ISO میتوانید مقاله مربوطه را در وبلاگ مطالعه کنید.
جمعبندی
اعداد روی گل پیچ صرفاً یک علامت نیستند. این اعداد مشخص میکنند پیچ در چه شرایطی قابل استفاده است و چه میزان تنش را تحمل میکند. انتخاب گرید مناسب، بخشی از طراحی مهندسی اتصال است و نباید صرفاً بر اساس قیمت یا در دسترس بودن انجام شود.
اگر در پروژه خود نیاز به انتخاب دقیق کلاس مقاومتی دارید، تیم فنی Boltical میتواند بر اساس مشخصات پروژه شما پیشنهاد مهندسی ارائه دهد.
